సెప్టెంబర్ 24, 2025న కేంద్ర మంత్రివర్గం తీసుకున్న నిర్ణయాలు దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థ, మౌలిక సదుపాయాలు, మానవ వనరుల అభివృద్ధికి ఒక కొత్త దిశానిర్దేశం చేశాయి. ముఖ్యంగా, ₹69,725 కోట్ల షిప్బిల్డింగ్, మారిటైమ్ ప్యాకేజీ, ₹2,277 కోట్ల DSIR/CSIR పరిశోధనా సామర్థ్య పెంపు పథకం, మరియు ₹15,034.50 కోట్ల వైద్య విద్య విస్తరణ పథకం వంటివి మన ఆంధ్రప్రదేశ్ వంటి తీరప్రాంత రాష్ట్రాలకు విపరీతమైన ప్రయోజనాలు చేకూర్చనున్నాయి. ఆంధ్రప్రదేశ్ ఇప్పటికే ప్రారంభించిన కీలకమైన అభివృద్ధి కార్యక్రమాలతో ఈ కేంద్ర పథకాలు కలగలిసి, రాష్ట్ర అభివృద్ధి వేగాన్ని గణనీయంగా పెంచనున్నాయి.
1. కేంద్ర ప్రభుత్వ కేబినెట్ నిర్ణయాలు (సెప్టెంబర్ 24, 2025)
కేంద్ర కేబినెట్ సమావేశంలో తీసుకున్న మూడు ప్రధాన నిర్ణయాలు ఇవి:
₹69,725 కోట్ల షిప్బిల్డింగ్, మారిటైమ్ ప్యాకేజీ: భారతదేశాన్ని ప్రపంచ షిప్బిల్డింగ్ కేంద్రంగా మార్చడమే లక్ష్యంగా ఈ భారీ ప్యాకేజీని ప్రకటించారు. దీనిలో ఆర్థిక సహాయ పథకాలు, సాంకేతికత అభివృద్ధి, దేశీయ షిప్యార్డుల బలోపేతం, షిప్ ఫైనాన్సింగ్ వంటివి ఉన్నాయి. ఇది సముద్ర సంబంధిత రంగాలలో ఉపాధి, ఎగుమతులను పెంచుతుంది.
₹2,277 కోట్ల DSIR/CSIR పరిశోధన సామర్థ్య పెంపు పథకం: సైన్స్, టెక్నాలజీ, మెడికల్, మ్యాథమెటికల్ సైన్సెస్లలో పరిశోధన, అభివృద్ధికి మౌలిక సదుపాయాలను, మానవ వనరులను బలోపేతం చేయడానికి ఈ పథకాన్ని ఆమోదించారు. ఇది దేశంలో శాస్త్రీయ ఆవిష్కరణలను ప్రోత్సహిస్తుంది.
₹15,034.50 కోట్ల వైద్య విద్య విస్తరణ పథకం: దేశవ్యాప్తంగా ప్రభుత్వ వైద్య కళాశాలల్లో 5,000 పీజీ సీట్లు, 5,000కి పైగా ఎంబీబీఎస్ సీట్లు పెంచడానికి ఈ పథకానికి ఆమోదం లభించింది. ఇది వైద్య విద్యను విస్తరించడమే కాకుండా, ఆరోగ్య సంరక్షణ సేవలను మెరుగుపరుస్తుంది.
2. ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వ ఇటీవలి కీలక కార్యక్రమాలు
కేంద్ర ప్రభుత్వ నిర్ణయాలకు ముందుగానే, మన ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం పలు కీలక అభివృద్ధి పథకాలను ప్రారంభించింది, వీటిలో కొన్ని:
దుగరాజపట్నంలో జాతీయ మెగా షిప్బిల్డింగ్ క్లస్టర్: ₹29,253 కోట్ల వ్యయంతో ఈ మెగా క్లస్టర్ను స్థాపించడానికి మన ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం విశాఖపట్నం పోర్ట్ అథారిటీ (VPA)తో ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. ఈ ప్రాజెక్టులో భూమి, రోడ్లు, విద్యుత్ వంటి మౌలిక సదుపాయాలను రాష్ట్రం కల్పిస్తుంది.
పోర్టు ఆధారిత ఆర్థిక వ్యవస్థ అభివృద్ధి ప్రణాళిక: రాష్ట్రంలో 1000 కిలోమీటర్ల తీరప్రాంతాన్ని ఉపయోగించుకొని, ప్రతి 50 కిలోమీటర్లకు ఒక పోర్టు లేదా ఫిషింగ్ హార్బర్ నిర్మించడానికి ప్రభుత్వం ₹3,500 కోట్లను కేటాయించింది. దీని ద్వారా రాష్ట్ర తీరప్రాంత ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఊతం లభిస్తుంది.
షిప్బ్రేకింగ్ యూనిట్: దుగరాజపట్నంలో ₹3,000 కోట్ల వ్యయంతో షిప్బ్రేకింగ్, రీసైక్లింగ్ యూనిట్ను ఏర్పాటు చేయాలని నిర్ణయించింది. ఇది పర్యావరణ పరిరక్షణతోపాటు, కొత్త పరిశ్రమల అభివృద్ధికి దోహదపడుతుంది.
వైద్య విద్య బలోపేతం: రాష్ట్రంలోని ప్రభుత్వ వైద్య కళాశాలల్లో సీట్ల సంఖ్యను పెంచడం, ఆధునిక సదుపాయాలు కల్పించడంపై దృష్టి సారించింది.
ఆర్థిక, నైపుణ్య అభివృద్ధి పథకాలు: యువతకు, మహిళలకు ఉపాధి అవకాశాలు కల్పించడం, నైపుణ్యాలను పెంపొందించడం వంటి పథకాలను అమలు చేస్తోంది.
3. కేంద్ర కేబినెట్ నిర్ణయాల వల్ల ఆంధ్రప్రదేశ్కు ప్రయోజనాలు
కేంద్ర ప్రభుత్వం తీసుకున్న తాజా నిర్ణయాలు ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం యొక్క అభివృద్ధి ప్రణాళికలకు బలమైన మద్దతును అందిస్తాయి. ఈ రెండింటి కలయిక ద్వారా రాష్ట్రానికి లభించే ప్రయోజనాలు క్రింది విధంగా ఉన్నాయి:
షిప్బిల్డింగ్, మారిటైమ్ రంగం:
జాతీయ మెగా క్లస్టర్కు కేంద్రం మద్దతు: కేంద్రం ₹69,725 కోట్ల ప్యాకేజీని ప్రకటించడం ద్వారా, దుగరాజపట్నంలో రాష్ట్రం నిర్మిస్తున్న మెగా షిప్బిల్డింగ్ క్లస్టర్కు భారీగా నిధులు, సాంకేతిక సహాయం లభిస్తుంది. దీనివల్ల ఈ ప్రాజెక్టు వేగంగా పూర్తవుతుంది.
ఉపాధి అవకాశాల పెంపు: షిప్బిల్డింగ్ ప్యాకేజీ ద్వారా నేరుగా, పరోక్షంగా వేల సంఖ్యలో ఉద్యోగాలు లభిస్తాయి. ముఖ్యంగా, మన ఆంధ్రప్రదేశ్లో ఇప్పటికే ఉన్న నైపుణ్యం కలిగిన మానవ వనరులను ఈ రంగం ఉపయోగించుకుంటుంది.
విదేశీ పెట్టుబడులు, సాంకేతికత: కేంద్రం నిధులు, ప్రోత్సాహకాలు విదేశీ సంస్థలను ఆకర్షిస్తాయి, తద్వారా అత్యాధునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానం రాష్ట్రానికి అందుబాటులోకి వస్తుంది.
పరిశోధన, ఆవిష్కరణలు:
విద్యా సంస్థలకు ఆర్థిక సహాయం: ₹2,277 కోట్ల DSIR/CSIR పథకం మన ఆంధ్రప్రదేశ్లోని విద్యా సంస్థలు తమ పరిశోధన మౌలిక సదుపాయాలను మెరుగుపరుచుకోవడానికి సహాయపడుతుంది.
నైపుణ్యాల అభివృద్ధి: ఈ నిధులతో STEMM (సైన్స్, టెక్నాలజీ, ఇంజినీరింగ్, మ్యాథమెటిక్స్) రంగంలో పరిశోధన, విద్యకు ప్రోత్సాహం లభిస్తుంది. ఇది యువతలో నైపుణ్యాలను పెంచి, ఉద్యోగ, వ్యాపార అవకాశాలను సృష్టిస్తుంది.
వైద్య విద్య, ఆరోగ్యం:
వైద్య సీట్ల పెంపు: ₹15,034.50 కోట్ల కేంద్ర పథకం ద్వారా ఆంధ్రప్రదేశ్లోని ప్రభుత్వ మెడికల్ కాలేజీల్లో ఎంబీబీఎస్, పీజీ సీట్ల సంఖ్య పెరుగుతుంది. దీనివల్ల రాష్ట్రంలోని విద్యార్థులకు మరింత మెరుగైన అవకాశాలు లభిస్తాయి.
ఆరోగ్య సంరక్షణ మెరుగుదల: మెడికల్ కాలేజీల ఆధునీకరణ వల్ల గ్రామీణ, పట్టణ ప్రాంతాల్లో నాణ్యమైన వైద్య సేవలు అందుబాటులోకి వస్తాయి. ఇది ఆరోగ్య సంరక్షణ రంగంలో ఉపాధి అవకాశాలను కూడా పెంచుతుంది.
కేంద్రం తీసుకున్న ఈ మూడు కీలక నిర్ణయాలు, ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ఇప్పటికే ప్రారంభించిన అభివృద్ధి పథకాలతో కలిసి రాష్ట్రానికి ఒక సమగ్ర, దీర్ఘకాలిక ప్రగతికి దోహదపడనున్నాయి. షిప్బిల్డింగ్, పరిశోధన, వైద్య విద్య వంటి కీలక రంగాలలో కేంద్రం, రాష్ట్రం ఒకే దిశలో కలిసి పనిచేయడం వల్ల ఆంధ్రప్రదేశ్, భారతదేశ ఆర్థిక వృద్ధిలో ఒక కీలకమైన చోదక శక్తిగా మారనుంది. ఈ డబల్ ఇంజిన్ సహకార విధానం ద్వారా రాష్ట్రంలో ఉపాధి, విద్య, ఆరోగ్యం, పారిశ్రామికాభివృద్ధి వంటి రంగాలలో గణనీయమైన మార్పులు రానున్నాయి.